Harriet Tubman
© AP
Een veel te late erkenning van een Amerikaanse heldin of een ironische belediging? De Verenigde Staten reageert verdeeld op het nieuws dat de Afro-Amerikaanse abolitioniste Harriet Tubman voortaan op het nieuwe 20 dollar-biljet zal prijken.

Harriet Tubman (1823-1913), zelf een ontsnapte slavin, maakte er haar levenswerk van om andere slaven te redden. Als bekendste medewerkster van de Underground Railroad hielp ze minstens 70 slaven ontsnappen naar Canada. Haar hele leven lang bleef ze strijden voor de afschaffing van de slavernij.

In 2020 wordt in de VS 100 jaar vrouwenstemrecht gevierd. Naar aanleiding daarvan kwam vorig jaar een discussie op gang welke vrouw op het vernieuwde 10 dollar-biljet zou moeten komen. Harriet Tubman, Pocahontas en de Britse prinses Diana kregen het meeste stemmen bij een eerste rondvraag, uiteindelijk werd gekozen voor Tubman.

Deze week maakte het Amerikaanse ministerie van Financiën bekend dat de abolitioniste niet op het nieuwe biljet van 10 maar van 20 dollar zou komen. Ze zou de voormalige president Andrew Jackson vervangen. Passend, vinden velen, aangezien Jackson zelf een slaveneigenaar was.

Toch is lang niet iedereen zo opgezet met de wissel (al blijft Jackson wel te zien op de achterkant van het biljet). Onder meer de zwarte schrijfster Feminista Jones uitte haar ongenoegen in een essay dat viraal ging op het internet. "Harriet Tubman vocht niet voor het kapitalisme, vrije handel of competitieve markten", schrijft Jones. "Integendeel, ze zette zichzelf herhaaldelijk in de vuurlinie ter bescherming van mensen die zelf als betaalmiddel werden behandeld. Ze riskeerde haar eigen leven zodat de zwarte slaven zouden beseffen dat ze meer waard waren dan het bloedgeld waarvoor ze verhandeld werden. Ik geloof niet dat Tubman, die in extreme armoede stierf, dit eerbetoon zou aanvaarden."

Ook schrijfster Zoe Samudzi vindt dat het ministerie een foute beslissing heeft genomen. "Tubman werd gekocht en verkocht als koopwaar. En de overheid viert haar nu... door haar op geld te zetten?", schreef ze voor haar 14.000 Twitter-volgers. "Ironisch, niet? Ik kan alvast niet stoppen met m'n hoofd te schudden."

Toch zijn er ook voorstanders, zoals Evelyn Brooks Higginbotham, professor Afro-Amerikaanse studies aan Harvard. "Tubman was niet tegen geld", zegt ze. "Ze spendeerde het zelf om anderen te bevrijden van slaveneigenaars. Ze gebruikte het om de mensheid te helpen."