Bende van Nijvel

Wat is de Bende van Nijvel? De Bende van Nijvel, door Franstaligen aangeduid als les tueries du Brabant Wallon, was een groep terroristen die in 1982, 1983 en 1985 in België een reeks van moorden, inbraken, diefstallen en overvallen pleegde. Daarbij vielen in totaal 28 doden en ruim 20 gewonden.
Jeugdvriend herkende de Reus in 1998 op robotfoto, gerecht deed er tot na de dood van de Reus in 2015 niets mee
C.B., de man die op z'n sterfbed bekende de Reus van de Bende van Nijvel te zijn, werd al eind 1998 verklikt door zijn jeugdvriend Marc Van Damme. Die had hem 'direct herkend' op de in oktober 1998 verspreide robotfoto nummer 19. C.B. werd bijna 17 jaar lang met rust gelaten.

Commentaar: Meer over de Reus:
De verdenking van C.B is opvallend, omdat de man zijn hele leven werkzaam was bij de voormalige Rijkswacht. Deze Belgische militaire politiedienst is vergelijkbaar met de marchaussee in Nederland, en werd in 2001 opgeheven.

C.B. maakte binnen die politiedienst deel uit van de elite-eenheid Groep Diane, waarin goed getrainde commando's zaten. De eenheid werd eerder al wel gelinkt aan de Bende van Nijvel.
En:
Zo bleek C.B. eind jaren zeventig lid geweest te zijn van de elite-eenheid Groep Diane, maar werd hij vlak voor de eerste overval van de Bende afgedankt en teruggestuurd naar de rijkswacht. Daarnaast ontdekten de speurders dat B. op de dagen van de bloedigste raids eind 1985 telkens verlof had én dat hij tussen het voorlaatste wapenfeit van de Bende en de laatste aanslag in Aalst een medische fiche indiende voor een voetblessure. "Dat zou verklaren waarom getuigen van de raid op de Delhaize in Aalst altijd vertelden dat 'De Reus' mankte", aldus een gerechtelijke bron.

De cel Waals-Brabant (CWB) spaarde op 19 oktober 1998 kosten noch moeite voor 'de oproep van de laatste kans'. Heel België werd vol gehangen met knalgele affiches met tien robotfoto's. De politie lanceerde ook voor het eerst een webpagina en smeekte de bevolking om hulp.

Die kreeg ze.

Marc Van Damme, een jeugdvriend van C.B., belde naar eigen zeggen onmiddellijk het op de affiche vermelde nummer 071/258300. Hij legde uit dat hij C.B. had herkend. Beiden waren in de jaren 70 en 80 lid van de carnavalsvereniging Tijlvrienden in het café van de ouders van Van Damme op de Grote Markt in Dendermonde. Van Damme gold in die tijd als zijn beste vriend.

"Ik heb direct dat nummer gebeld", zegt Van Damme. "De volgende dag stond er een donkere anonieme auto in mijn straat. Ik woon in een doodlopende straat, en die auto stond daar een week lang elke dag. Met twee mannen in en het lichtje binnenin aan. Ik ervoer dat als bedreigend en besloot niet meer in dit potje te roeren. Ik heb er met niemand meer over gesproken."


Commentaar: De beerput is diep:
Verrassing? CIA (en NAVO) zaten achter Belgische Bende van Nijvel

De Bende van Nijvel maakte volgens onderzoeksjournalist Guy Bouten deel uit van de Strategie van de Spanning, een concept van de Amerikaanse generaal Westmoreland dat de steun genoot van de CIA.

De bende pleegde gewelddadige moorden, inbraken, diefstallen en overvallen. Hoogtepunt van de acties waren de bloedige overvallen op supermarkten van Delhaize in 1985. Het politieonderzoek verliep chaotisch en onzorgvuldig.

Oud-premier Paul Vanden Boeyants was volgens de onderzoeksjournalist niet rechtstreeks betrokken, maar wel zijn entourage. Boven de organisatie hing de schaduw van de Amerikaanse inlichtingendienst CIA, die in België actief was om 'de staatsveiligheid te ondermijnen', 'om te infiltreren in de vredesbewegingen die tegen de plaatsing van kernraketten in België waren' of 'om linkse terroristen te creëren'.

"Alles hangt samen en houdt verband met elkaar," besloot Bouten, die vijf jaar lang onderzoek deed naar de Bende van Nijvel. "Ze bleek het zichtbare deel te zijn van een maffioos drugs- en wapenhandelnetwerk dat banden had met de CIA en de Mossad."

Kruisjes

Politie verdachten Bende van Nijvel
© photo_news
"De cel Waals-Brabant (CWB) spaarde op 19 oktober 1998 kosten noch moeite voor 'de oproep van de laatste kans'. Heel België werd vol gehangen met knalgele affiches met tien robotfoto's. De politie lanceerde ook voor het eerst een webpagina en smeekte de bevolking om hulp." Maar toen bendelid De Reus werd herkend door een oude kameraad gaven politie en justitie niet thuis. Ten tijde van de terreuraanslagen werkte De Reus voor een commando-eenheid van de voormalige Rijkswacht
Diezelfde Van Damme sprak op 9 november 2016 tijdens een Bende-herdenking in Aalst overlevende David Van de Steen aan, nu hij had gehoord dat C.B. was overleden. Pas in maart van dit jaar werden mensen uit de entourage van C.B. ondervraagd, onder wie zijn broer. Hij kreeg robotfoto 19 voor zich uitgespreid. "Daar besefte ik: ik kan hier niet meer van tussen", zegt de broer in een uitgebreid gesprek met De Morgen.
Het blijft hoogst onduidelijk waarom 18 jaar lang niets is gebeurd met de duidelijke tip. De Luikse procureur-generaal Christian De Valkeneer hield vrijdag nog vol dat de speurders tot in 2017 geen elementen hadden tegen C.B. Gisteren corrigeerde hij zichzelf en zei dat de naam "al twintig jaar in het dossier zit". Dat lijkt enkel een verwijzing te kunnen zijn naar de tip van Van Damme.

Er kwamen destijds 1.300 tips op het speciale nummer. Die werden bij de CWB beoordeeld met een kruisjessysteem. "We vertelden het publiek niet wie de Reus was, maar als iemand bij de juiste foto de Reus vermeldde, zoals bij nummer 19, kreeg die nog een kruisje", zegt een speurder. "Ik vind het raar dat deze man, met een verleden bij de groep Diane, blijkbaar niet aan het maximum van acht kruisjes kwam."

Luc Van den Bossche (sp.a), indertijd als minister van Binnenlandse Zaken bevoegd voor de rijkswacht, geeft aan dat hij tot dit weekend niet van C.B. had gehoord. "Die tip is nooit tot bij mij geraakt. Ik had toen een wekelijkse vergadering met de top van de rijkswacht en daar is nooit gesproken over een tip of mogelijke identificatie. Er zijn toen sowieso dingen gebeurd die achteraf merkwaardig blijken te zijn." Zijn toenmalige collega Tony Van Parys (CD&V), bevoegd voor Justitie, was gisteravond niet bereikbaar.


Commentaar: Een van de bovenstaande journalisten, Douglas De Coninck, moet heel goed op de hoogte zijn van de wandelgangen van justitie in België. Hij is een van de auteurs van de X-dossiers Wat België niet mocht weten over de zaak-Dutroux.


Openheid

Renaat Landuyt (sp.a) maakte in de jaren 90 deel uit van de beide Bende-onderzoekscommissies en vindt dat het gerecht snel openheid moet geven. "Iedereen weet dat er in de jaren 80 fouten zijn gemaakt. Aan een aantal heilige huisjes - zoals de rijkswacht - durfde men niet te raken. Ik hoop dat we vandaag geen herhaling krijgen."

Stefaan De Clerck (CD&V), tussen 1995 en 1998 minister van Justitie, stelt dat er in die tijd "een zekere moedeloosheid" in de speurders was geslopen. "Als het klopt dat de onderzoekscel jaren heeft geaarzeld met cruciale informatie, dan is dat beangstigend." De Clerck verwacht dat minister van Justitie Koen Geens (CD&V) in het parlement uitleg verschaft. Gisteravond zat Geens nog in een urenlang spoedoverleg samen met het college van de procureurs-generaal, onder wie De Valkeneer.